Τετάρτη, 12 Ιουλίου 2017

Για μια κρατική εξουσία νέου τύπου



Οι «Θέσεις του Απρίλη» του Λένιν: Ειρήνη, σοβιετική εξουσία, κόμμα

του Günter Judick

Αμέσως μετά την επιστροφή του στην επαναστατική Ρωσία στις 3 Απριλίου (16.4 σύμφωνα με το παλιό, Ιουλιανό ημερολόγιο) του 1917, ο Λένιν παρουσίασε σε δέκα θέσεις την αντίληψή του για τη συνέχιση της επανάστασης. Οι θέσεις αυτές σχημάτισαν τη θεωρητική βάση για την έναρξη του δεύτερου σταδίου, το οποίο με την δυαδική εξουσία [1] θα έπρεπε να οδηγήσει στην πλήρη ανάληψη της εξουσίας από τα Σοβιέτ των εργατών και αγροτών αντιπροσώπων. Ο Λένιν ήξερε ότι η αντίληψή του πήγαινε πολύ πιο πέρα από αυτή που εκπροσωπούσαν μέχρι τότε οι μπολσεβίκοι περί ελέγχου της Προσωρινής Κυβέρνησης και ότι θα προκαλούσε αντιρρήσεις. Γι’ αυτό θεωρούσε πολύ σημαντικό να τις θέσει όσο το δυνατό γρηγορότερα και πιο συγκεντρωμένα σε συζήτηση για να μη χάνεται άλλος χρόνος.

Το σχέδιο των θέσεων είχε προκύψει ήδη κατά την εμιγκράτσια στην Ελβετία (1914-17) σε συνεργασία με τον Γκριγκόρι Ζινόβιεφ. Ήδη, κατά την υποδοχή μετά την παλινόστηση στο Πέτρογκραντ, στην οποία είχαν έρθει εκτός από τους μπολσεβίκους και άλλοι εκπρόσωποι των Σοβιέτ, ο Λένιν ανακοίνωσε προς έκπληξή τους τούς πιο σημαντικούς συλλογισμούς των θέσεων. Την επόμενη ημέρα τις έθεσε αρχικά για συζήτηση σε μια συγκέντρωση των μπολσεβίκων μελών της Πανρωσικής Συνδιάσκεψης των συμβουλίων των εργατών και στρατιωτών, στη συνέχεια σε μια κοινή συγκέντρωση των μπολσεβίκων και των μενσεβίκων. Το κείμενο το έστειλε επίσης στον τότε πρόεδρο του Σοβιέτ, Ηρακλή Τσερετέλι, ένα από τα ηγετικά στελέχη των μενσεβίκων. Στις 7 (20) Απριλίου το κείμενο δημοσιεύτηκε με μια επιπρόσθετη παρατήρηση στην Πράβντα, την καθημερινή εφημερίδα των μπολσεβίκων, υπό τον τίτλο «Σχετικά με τα επόμενα καθήκοντα του προλεταριάτου στην τωρινή επανάσταση». Έτσι είχαν δημιουργηθεί όλες οι προϋποθέσεις για μια πλατιά, ανοιχτή συζήτηση στα πιο σημαντικά όργανα του επαναστατικού κινήματος και της κοινής γνώμης.


Ενάντια στον ληστρικό πόλεμο

Αφετηριακό σημείο των θέσεων ήταν η διαπίστωση ότι ο πόλεμος ακόμη και υπό τη νέα κυβέρνηση «συνεπεία του καπιταλιστικού χαρακτήρα αυτής της κυβέρνησης παραμένει οπωσδήποτε ένας ληστρικός ιμπεριαλιστικός πόλεμος» ((Lenin Werke τόμ. 24, σ. 3). Ο Λένιν στρέφεται αποφασιστικά ενάντια στο «επαναστατικό κέντρο Όμπερον» -μια έκφραση για εκείνο το τμήμα των μικροαστών δημοκρατών οι οποίοι συνεχίζουν την παλιά πολιτική τους υποστήριξης της «υπεράσπισης της πατρίδας» τώρα κάτω από το σύνθημα της υπεράσπισης της επανάστασης, παρ’ όλο που οι πολεμικοί στόχοι και οι πολεμικές συμμαχίες εξακολουθούσαν να υπάρχουν. Έτσι, στην πρώτη θέση αναφέρεται:

«Για έναν επαναστατικό πόλεμο, που πραγματικά δικαιολογεί τον επαναστατικό αμυνιτισμό, το συνειδητό προλεταριάτο μπορεί να συμφωνήσει μόνο με τον όρο: α) περάσματος της εξουσίας στα χέρια του προλεταριάτου και των πιο φτωχών τμημάτων της αγροτιάς που κλίνουν προς αυτό˙ β) παραίτησης από όλες τις προσαρτήσεις στην πράξη και όχι στα λόγια˙ γ) ολοκληρωτικής ρήξης στην πράξη με όλα τα συμφέροντα του κεφαλαίου.

Παίρνοντας υπόψη την αναμφισβήτητη καλοπιστία των πλατιών στρωμάτων των μαζικών εκπροσώπων του επαναστατικού αμυνιτισμού, που παραδέχονται τον πόλεμο μόνο από ανάγκη και όχι χάρη των κατακτήσεων, παίρνοντας υπόψη την εξαπάτησή τους από την αστική τάξη, πρέπει να τους εξηγούμε το λάθος τους πολύ διεξοδικά, επίμονα και υπομονετικά, να τους εξηγούμε την αδιάρρηκτη σύνδεση του κεφαλαίου με τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, να τους αποδείχνουμε ότι χωρίς την ανατροπή του κεφαλαίου ο πόλεμος δεν μπορεί να τελειώσει με μια ειρήνη αληθινά δημοκρατική, όχι εξαναγκαστική.»

Ο Λένιν ζητά την προπαγάνδιση αυτής της πρότασης στα στρατεύματα του μετώπου και την υποστήριξη της αδελφοσύνης των στρατιωτών του μετώπου, η οποία στις ημέρες της επανάστασης παίρνει μια αξιοσημείωτη έκταση στο Ανατολικό Μέτωπο και παρεμποδίζει τα σχέδια της κυβέρνησης για συνέχιση του πολέμου.

Ο Λένιν στη δεύτερη θέση αναφέρει ότι η ανεπαρκώς αναπτυγμένη ταξική συνείδηση και η κατ’ αρχήν αδύναμη οργάνωση του προλεταριάτου, αποτέλεσαν αιτίες για το ότι το πρώτο στάδιο της επανάστασης έφερε την αστική τάξη στην εξουσία. Ταυτόχρονα η δράση των μαζών δημιούργησε ένα μέγιστο βαθμό δημοκρατίας και εξάλειψε τον αντιδραστικό καταπιεστικό μηχανισμό. Αυτό θα έκανε δυνατή τη μετάβαση στο δεύτερο στάδιο –στην εξουσία του προλεταριάτου και της φτωχής αγροτιάς-, αν γινόταν κατορθωτό να ξεπεραστεί η τυφλή ευκολοπιστία των καταπιεσμένων τάξεων απέναντι στην κυβέρνηση του κεφαλαίου. Ο Λένιν ζήτησε από το κόμμα μια προσπάθεια πειθούς η οποία θα συλλαμβάνει την υφιστάμενη συνείδηση των μαζών που μόλις τώρα έχουν συνειδητοποιηθεί πολιτικά.


Όλη η εξουσία στα Σοβιέτ

Για να ξεσκεπαστούν όλες οι ψευτιές της κυβέρνησης –ιδιαίτερα της υποτιθέμενης παραίτησής της από προσαρτήσεις-, ο Λένιν ζήτησε την απομάκρυνση από τα αιτήματα προς την κυβέρνηση και τον έλεγχό της από τα Σοβιέτ και την άρνηση οποιασδήποτε υποστήριξής της. Κατέστησε σαφές ότι είναι αδύνατο να κάνει μη ιμπεριαλιστική πολιτική (θέση 3). Πως θα έπρεπε όμως να επιτευχθεί η μεταβίβαση όλης της εξουσίας στα Σοβιέτ εν όψει των απαράβλεπτων σχέσεων πλειοψηφίας σε αυτά; Χωρίς την υποστήριξη αυτής της πλειοψηφίας η οποία αποτελούνταν από σοσιαλεπαναστάτες και μενσεβίκους, η Προσωρινή Κυβέρνηση θα ήταν ανίκανη να δράσει. Κατά τον Λένιν και εδώ παρέμεινε μόνο η δυνατότητα διαφώτισης των μαζών, ότι η υποταγή σε μια κυβέρνηση του κεφαλαίου ήταν λάθος και ότι τελικά μόνο η πλήρης μεταβίβαση της εξουσίας στα Σοβιέτ αντιστοιχεί στα συμφέροντα των μαζών. Ο Λένιν απαιτούσε ένα στυλ εργασίας κατά το οποίο οι μπολσεβίκοι θα πιάνουν τα άμεσα αιτήματα των μαζών, θα αξιοποιούν την πολιτική καθυστέρησης της κυβέρνησης κατά την εφαρμογή τους και την ανοχή της πλειοψηφίας των Σοβιέτ, έτσι που οι μάζες θα διορθώνουν τις εσφαλμένες αντιλήψεις τους με τη δική τους πείρα (θέση 4).

Εν όψει της πραγματικής δυνατότητας να εγκαθιδρυθεί με την εξουσία των Σοβιέτ των εργατών και της φτωχής αγροτιάς μια μη καπιταλιστική κυριαρχία με σοσιαλιστικό στόχο, ο Λένιν θεωρούσε ως οπισθοδρόμηση την απομάκρυνση από αυτή τη δυνατότητα και την υποστήριξη μιας κοινοβουλευτικής δημοκρατίας. Αντ’ αυτού απαίτησε «δημοκρατία των Σοβιέτ των εργατών, των εργατών γης και των αγροτών βουλευτών σε όλη τη χώρα, από τα κάτω ως τα πάνω.» (θέση 5), ένα συμβουλιακό κράτος χωρίς αστυνομία, στρατό και υπαλληλία, στο οποίο οι υπάλληλοι θα πρέπει να είναι αιρετοί και ανακλητοί και η αμοιβή τους να μην ξεπερνά τη μέση αμοιβή ενός καλού εργάτη. Η αντίληψη περί κράτους του Λένιν βασιζόταν στις εμπειρίες της Παρισινής Κομμούνας του 1871.


Άμεσα καθήκοντα

Στις επόμενες τρεις θέσεις ο Λένιν ασχολήθηκε με τα άμεσα καθήκοντα που πρέπει να λύσει η σοβιετική εξουσία. Όπως σε όλες τις εργασίες του, ο Λένιν επέστησε ιδιαίτερα την προσοχή στη συμμαχία με τους αγρότες. Εν όψει των αλλαγών στη ρωσική αγροτική οικονομία συνεπεία των τσαρικών μεταρρυθμίσεων μετά την επανάσταση του 1905, με τις οποίες ο Νικόλαος Β’ ήλπιζε ότι είχε ενισχύσει τη βάση του, η διαφοροποίηση της αγροτιάς είχε γίνει μεγαλύτερη. Πολλά κτήματα μεγαλοαγροτών εξαλείφθηκαν από τις κοινότητες του χωριού, πολλοί γαιοκτήμονες μετέβησαν σε καπιταλιστικές μορφές αγροτικής οικονομίας. Και τα δυό αύξησαν σημαντικά τον αριθμό των εργατών γης, που αντικειμενικά είναι οι πιο στενοί σύμμαχοι της βιομηχανικής εργατικής τάξης. Γι’ αυτό ο Λένιν στην κορυφή των δηλώσεών του σχετικά με τις αναγκαίες αλλαγές του αγροτικού προγράμματος, έθεσε την μεταφορά του «κέντρου βάρους στα Σοβιέτ των βουλευτών εργατών γης» (ό.π.). Σ’ αυτούς θα έπρεπε μαζί με τα συμβούλια των αγροτών να τους μεταβιβαστεί η κατοχή σχετικά με τη χρήση γης μετά την πλήρη κρατικοποίηση της γης, καθώς και ο έλεγχος πάνω στα δημιουργούμενα μεγαλύτερα υποδειγματικά νοικοκυριά. Η συνολική γαιοκτησία των ευγενών θα έπρεπε να απαλλοτριωθεί άμεσα.

Στα πιο ριζοσπαστικά άμεσα αιτήματα ανήκε η συγχώνευση όλων των τραπεζών της χώρας σε μια πανεθνική τράπεζα, στην οποία θα έπρεπε να ασκείται έλεγχος από την πλευρά του Σοβιέτ των εργατών βουλευτών. Συνοπτικά, στη θέση 8 αναφέρεται: «Όχι “εφαρμογή” του σοσιαλισμού, σαν άμεσο καθήκον μας, αλλά πέρασμα αμέσως μόνο στον έλεγχο της κοινωνικής παραγωγής και της διανομής των προϊόντων από μέρους του Σοβιέτ των εργατών βουλευτών.»

Για να εξασφαλιστούν τα καθήκοντα του επόμενου σταδίου της επανάστασης από την γρήγορα αναπτυσσόμενη δύναμη του κόμματος, ο Λένιν έθεσε συγκεκριμένα καθήκοντα. Επρόκειτο για τη γρήγορη συμφωνία του κόμματος πάνω σε μια σαφή επαναστατική πολιτική και τις για τον σκοπό αυτό αναγκαίες –τώρα για πρώτη φορά νόμιμες- μορφές οργάνωσης, συμπεριλαμβανομένου της εκλογής της ηγεσίας του για ένα συνέδριο του κόμματος που έπρεπε να συγκληθεί όσο το δυνατό συντομότερα.

Ως σημαντικό καθήκον του κομματικού συνεδρίου ο Λένιν έβλεπε την ανάγκη αλλαγής του προγράμματος του κόμματος και της ονομασίας του κόμματος. Το πρόγραμμα του ΣΔΕΚΡ, που αποφασίστηκε από κοινού από τους μπολσεβίκους, τους μενσεβίκος και από ενδιάμεσες ομάδες, προέρχονταν από το έτος 1903. Εξαιτίας των σαφέστερων τοποθετήσεών του απέναντι στην εργατική εξουσία, την περίοδο εκείνη ήταν το πιο προχωρημένο πρόγραμμα στη Σοσιαλιστική Διεθνή. Από τότε, όμως, η παγκόσμια μετάβαση στον μονοπωλιακό καπιταλισμό, όχι τελευταία ο συνεχιζόμενος ιμπεριαλιστικός πόλεμος, είχαν αλλάξει τις συνθήκες δράσης του εργατικού κινήματος.

Τέλος, η πάλη επίσης μεταξύ των διαφορετικών ρευμάτων, μεταξύ των απροκάλυπτων αναθεωρητών και των «υπερασπιστών της πατρίδας», των κεντριστών που ήταν υπέρ μιας ενότητας χωρίς αρχές και των επαναστατών αριστερών, είχε οξυνθεί φτάνοντας μέχρι την αδιαλλαξία. Ο Λένιν, την διαφώτιση της στάσης απέναντι στον ιμπεριαλισμό και τον πόλεμο, την στάση απέναντι στο κράτος και τις αντιλήψεις για ένα «κράτος-κομμούνα», τα θεωρούσε ως τα πιο επείγοντα καθήκοντα μιας αλλαγής του προγράμματος, παράλληλα φυσικά με τη διόρθωση των ελάχιστων αιτημάτων του 1903 που είχαν ξεπεραστεί από την πράξη.

Η παρ’ όλα αυτά παραπέρα χρήση της ονομασίας Σοσιαλδημοκρατικό Εργατικό Κόμμα Ρωσίας (ΣΔΕΚΡ) όλων των ομάδων και ρευμάτων μέσα στο ρωσικό κόμμα που βρίσκονταν σε διένεξη, ήταν αντίθετη σε μια σαφή οριοθέτηση των επαναστατών μαρξιστών απέναντι σε άλλες μορφές του οπορτουνισμού και του κεντριστικού συμφιλιωτισμού. Ως εκ τούτου, ο Λένιν πρότεινε την μετονομασία του κόμματος σε Κομμουνιστικό Κόμμα Ρωσίας.


Διαμάχη με φίλους και εχθρούς

Οι αντιπαραθέσεις στο ρωσικό εργατικό κίνημα αντανακλούσαν την ανάπτυξη σε όλο το διεθνές εργατικό κίνημα. Προσπάθειες να συμφιλιωθούν τεχνητά λόγω του πολέμου οι σοσιαλπατριώτες που αντιμάχονταν μεταξύ τους, παρέμειναν ευσεβείς πόθοι, όπως και οι προσπάθειες της πλειοψηφίας των τσιμμερβαλντινών να ξαναμπαλώσουν την παλιά Διεθνή. Γι’ αυτό ο Λένιν ζήτησε στην τελευταία του θέση πρωτοβουλίες των μπολσεβίκων για τη δημιουργία μιας νέας, μιας Κομμουνιστικής Διεθνούς.

Ο Λένιν με τις θέσεις του προκάλεσε όλες τις δυνάμεις που δρούσαν στην επανάσταση. Ο Γκεόργκι Πλεχάνοφ, ιδρυτικός πατέρας του ρωσικού μαρξισμού και του κόμματος, στο μεταξύ σοσιαλπατριώτης, τις χαρακτήρισε ως «παραλήρημα». Ένας πρώην μπολσεβίκος, στο μεταξύ επίσης τσαρικός «υπερασπιστής της πατρίδας», ισχυρίστηκε ότι «ο Λένιν έστησε τη σημαία του εμφυλίου πολέμου στις γραμμές της επαναστατικής δημοκρατίας». Τίποτα απ’ όλα αυτά δεν υπήρχε στις θέσεις, οι οποίες εναπόθεταν ρητά στην επίμονη εργασία της πειθούς και όχι στον εμφύλιο πόλεμο, υπογραμμίζοντας τη χρήση των υφιστάμενων δυνατοτήτων για μια ειρηνική εξέλιξη της επανάστασης.

Όμως και μεταξύ των μέχρι τότε ηγετών των μπολσεβίκων στη χώρα, η εκτίμηση του Λένιν για τη δυνατότητα ενός δεύτερου σταδίου της επανάστασης προσέκρουσε σε αμφιβολίες και αντιρρήσεις. Βασικός του αντίπαλος έγινε ο Λεβ Κάμενεφ, ο οποίος από το 1913 ήταν εντολοδόχος της μπολσεβίκικης Κεντρικής Επιτροπής για τη δουλειά στη χώρα και μακροχρόνιος στενός συνεργάτης του Λένιν. Ως ένας από τους πρώτους που με την επανάσταση απελευθερώθηκε από την εξορία και επέστρεψε στο Πέτρογκραντ, ο Κάμενεφ πρόσφερε αναμφίβολα πολλή δουλειά στην οικοδόμηση του κόμματος και στην ενιαία δράση του καθώς και στην γρήγορη έκδοση της Πράβντα. Μαζί με άλλα ηγετικά στελέχη των μπολσεβίκων, μεταξύ αυτών και το μέλος της ΚΕ Ιωσήφ Στάλιν, είχε αναπτύξει τα συνθήματα του κόμματος, στον πυρήνα των οποίων ανήκε το να τεθεί υπό πίεση η Προσωρινή Κυβέρνηση με αιτήματα και να ελεγχθεί η εφαρμογή τους. Η πολιτική αυτή επιβεβαιώθηκε επίσης από τις πρώτες συσκέψεις των μπολσεβίκικων καθοδηγητικών οργάνων.

Είχε επομένως βαρύτητα όταν ο Κάμενεφ υπό τον τίτλο «Οι διαφορές των απόψεών μας», ανέφερε στην Πράβντα ότι οι θέσεις αποτελούν προσωπική άποψη του Λένιν έως ότου παρθεί μια άλλη απόφαση, η τωρινή όμως ίσχυε σε σχέση με την αποκλίνουσα θέση του Λένιν. Κατά την άποψη του Κάμενεφ τα καθήκοντα της αστικής επανάστασης δεν είχαν πραγματοποιηθεί, επομένως δεν ήταν δυνατή μια νέα στοχοθέτηση. Οι διαφορές έγιναν επίσης εμφανείς όταν ο Κάμενεφ εν όψει του πολέμου τάχθηκε υπέρ της διατήρησης της τάξης και της πειθαρχίας στο μέτωπο, κάτι που σε τελική ανάλυση δεν ήταν τίποτα άλλο παρά το ότι αυτή θα επιδρούσε σταθεροποιητικά στις υφιστάμενες σχέσεις εξουσίας. Επρόκειτο επομένως για σαφείς διαφορετικές γραμμές: Περάτωση της αστικής επανάστασης με αστική κρατική εξουσία ή εξουσία των Σοβιέτ με εξάλειψη της αστικής τάξης;


Διεθνισμός

Πίσω από τον Λένιν δεν βρίσκονταν κάποιος κομματικός μηχανισμός για να επιβληθούν οι θέσεις. Αυτό που μετρούσε μόνο ήταν τα επιχειρήματά του. Ενάντια στον Λένιν βρίσκονταν ένα πλήθος δογματικών αντιλήψεων, σύμφωνα με τις οποίες η καθυστερημένη Ρωσία δεν ήταν δυνατό ότι θα ήταν σε θέση να τολμήσει πρώτη μια σοσιαλιστική επανάσταση, επομένως αναπόφευκτα έπρεπε να περιμένει την επανάσταση στη Δύση. Ο Λένιν σκεφτόταν αντίστροφα: η Ρωσία έπρεπε να επωφεληθεί από τις συνθήκες που δημιούργησε η Φεβρουαριανή Επανάσταση, και με το παράδειγμά της να υποβοηθήσει την επανάσταση στη Δύση. Η εμπιστοσύνη του στο επαναστατικό δυναμικό της εργατικής τάξης ήταν ισχυρή, η σκέψη του δεν ήταν προσανατολισμένη σε μια μοναχική ανάπτυξη της Ρωσίας, αλλά στο ότι θα προκαλούσε επιδράσεις στις πιο αναπτυγμένες χώρες.

Οι Θέσεις του Απρίλη αποτελούν ένα ντοκουμέντο της εποχής εκείνης για την εφαρμογή της μαρξιστικής θεωρίας σε μια συγκεκριμένη κατάσταση. Δεν είναι πανάκεια για άλλες εξελίξεις. Εντούτοις, περιέχουν σημαντικές διαπιστώσεις οι οποίες μπορούν να βοηθήσουν στη συζήτηση των σημερινών προβλημάτων και παίρνοντας θέση. Σήμερα ισχύει ακόμη ότι στις πολυάριθμες στρατιωτικές συγκρούσεις του πολέμου (ενάντια στον Τρίτο Κόσμο) που διακηρύχθηκε από τον Μπους [ΠΓ: σημειώνουμε ότι το παρόν κείμενο δημοσιεύτηκε πριν από δέκα χρόνια], πρέπει να εφιστάται διαρκώς η προσοχή στις ταξικές αιτίες τους. Οι διαπιστώσεις του Λένιν σχετικά με τη δυνατότητα ειρήνης υπό τις συνθήκες παγκόσμιας ιμπεριαλιστικής κυριαρχίας δεν έχουν άμεση σημασία, όταν πρόκειται να πάρει κανείς στο ζήτημα αυτό θέση, όταν οι λαοί αντιστέκονται αγωνιζόμενοι για το δικαίωμα της αυτοδιάθεσής τους, συχνά επίσης με μέσα που δεν θεωρούμε οπωσδήποτε σωστά; Και δεν είναι οι κομμουνιστές ακόμη και σήμερα πολλές φορές έτοιμοι να βρουν νέους δρόμους για το σοσιαλισμό με κριτική υπεροψία με βάση παλιά, δυστυχώς αποτυχημένα πρότυπα –έτσι όπως κάποτε οι δογματικοί έπραξαν απέναντι και στη ρωσική επανάσταση; Αξίζει τον κόπο να διαβαστεί ο Λένιν με τη σημερινή ματιά.
______

Σημειώσεις

[1] Η Φεβρουαριανή Επανάσταση, η δεύτερη αστικο-δημοκρατική επανάσταση στη Ρωσία από τις 10 έως τις 13 Μαρτίου (25 έως 28 Φεβρουαρίου) του 1917, ανέτρεψε τον τσαρισμό υπό την ηγεμονία του προλεταριάτου. Αποκορύφωμα ήταν μια γενική απεργία στο Πέτρογκραντ στις 11.3, η οποία εξελίχτηκε σε ένοπλη εξέγερση κατά της τσαρικής κυριαρχίας. Η γρήγορη αδέλφωση των στρατιωτών με τους εργάτες οδήγησε στη νίκη της επανάστασης. Σε όλη τη χώρα ιδρύθηκαν Σοβιέτ, τα οποία στηρίζονταν στον ένοπλο λαό και ασκούσαν την εξουσία. Το ίδιο χρονικό διάστημα σχηματίστηκε στο Πέτρογκραντ μια Προσωρινή Κυβέρνηση αποτελούμενη από τη μεγαλοαστική τάξη και τους γαιοκτήμονες, η οποία όμως δεν ήθελε να πραγματοποιήσει τα αιτήματα του λαού για ειρήνη, ψωμί, γη και δημοκρατικές ελευθερίες. Έτσι, μετά την Φεβρουαριανή Επανάσταση προέκυψε μια δυαδική εξουσία των Σοβιέτ και της Προσωρινής Κυβέρνησης.


Πηγή: junge Welt, 20.04.2007

Μετάφραση – Επιμέλεια: Παναγιώτης Γαβάνας

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.